حكومت امانت است هر كس در آن خيانت كند لعنت ابدى خداوند بر او باد و هر كس خائنى را به كار گمارد ، حضرت محمد - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - در دنيا و آخرت از او بيزار است . . . . من به بسيارى از مصادر مراجعه كردم ؛ ولى شرح حال ابن هرمه را نديدم و نوع خيانت او را نشناختم و شكى نيست كه هر نوع تجاوز به حقوق مردم از طرف كارگزاران و كارمندان ، خيانت محسوب مىشود ، چه تجاوز به بيت المال باشد و چه هر نوع ظلم ديگر ، كه يكى از آن‌ها بدون شك برخورد بد مسئولان ادارات دولتى با مراجعان و امروز و فردا كردن و تأخير انداختن كار آن‌ها بدون علت و جهت شرعى است كه باعث جوّ عدم اعتماد به حكومت مىشود و روحيهء كينه و دشمنى به حكومت را در دل‌هاى مردم ايجاد مىكند . شايد بتوان گفت : اين كار از بزرگ‌ترين خيانت‌هاست . از اين رو ، مىبينيم كه پيشوايان معصوم به ويژه حضرت امير - عليه السلام - بر كارگزاران سخت مىگرفتند . چنان كه حضرت حجّت - عليه السلام - نيز وقتى ظهور مىكند و حكومت بر حقّ اسلامى را برپا مىدارد ، بر كارگزاران - آن‌طور كه در روايات آمده است « 1 » - سخت مىگيرد . دربارهء شدت عمل بر كارگزاران و كيفر و تأديب آنان ، روايات مستفيض وارد شده است ؛ امّا اين روايت مرسل است و فقط قاضى نعمان مصرى آن را آورده است و ما به آن در كتابى ديگر دست نيافتيم ؛ ولى شكى نيست كه لازم است بر امام ، كارگزار را متناسب با خيانتش كيفر دهد : تعزير ، حبس ، انفصال از خدمت و بنابر قولى تعزير مالى كند . . . در ذيل ، برخى موارد را از كتاب‌هاى تاريخ و حديث مىآوريم : 2 . كان علي عليه السّلام ولّى المنذر بن الجارود فارسا « 2 » فاحتاز مالا من الخراج . قال : كان المال أربع مائة ألف درهم ، فحبسه علي عليه السّلام فشفع فيه صعصعة بن صوحان « 3 » إلى على عليه السّلام و قام بأمره و خلصه ؛ « 4 »

--> ( 1 ) . از طاووس : نشانهء مهدى - عليه السلام - اين است كه بر كارگزاران سخت مىگيرد . عقد الدرر ، ص 167 ؛ عرف سيوطى ، ج 2 ، ص 75 . به مصادرش در معجم احاديث الامام المهدى - عليه السلام - نگاه كنيد ، كه خداوند بعد از سال‌هاى طولانى ، من و جمعى از افاضل حوزهء علميهء قم را موفق به اتمام آن گردانيد . ( 2 ) . منطقه‌اى گسترده كه ابتداى آن از جهت عراق ، ارّجان و از جانب كرمان ، سيرجان و از جانب ساحل هند ، سيراف و از طرف سند ، مكران است . معجم البلدان ، ج 4 ، ص 226 . ( 3 ) . از ياران بسيار بزرگ و گرامى امير المؤمنين - عليه السلام - است . بعضى او را از اصحاب پيامبر برشمرده‌اند . عهدنامهء مالك اشتر را روايت كرد . از امام صادق - عليه السلام - روايت شده است : هيچ كس حقّ على - عليه السلام - را نشناخت مگر صعصعه . مامقانى ، تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 98 . ( 4 ) . غارات ، ج 2 ، ص 522 ؛ شرح ابن ابى الحديد ، ج 18 ، ص 54 .